دفاعیه دکتری آقای عادل مرادی سبزکوهی دانشجوی دکترای مهندسی عمران - آب - دانشکده مهندسی


توسعه مدلسازی ریاضی تحلیل- طراحی فازی شبکه خطوط لوله تحت عدم قطعیت با راهنمایی آقای دکتر علی حقیقی و مشاوره آقای/ خانم دکتر - دفاع خواهند نمود.
اسامی هیأت داوران:
1- دکتر محمد واقفی (داور خارجی)
2- دکتر حمیدرضا غفوری (داور داخلی)
3- دکتر آرش ادیب (داور داخلی)
مکان : کلاس 219
زمان : 1397/04/19 ساعت 10
چکیده :
شبکه های توزیع آب از جمله مهمترین زیرساختهای شهری محسوب میشوند که برای تامین آب با کمیت و کیفیت مناسب برای مشترکین و مصرفکنندگان طراحی میشوند. عملکرد هیدرولیکی این سیستمها متاثر از عدم قطعیت ناشی از پارامترهای مستقل شبکه از جمله زبری لولهها، مصارف در گرهها و ... غیرقطعی است. عدمقطعیت این پارامترها در شبکه منتشر شده و سبب غیرقطعی شدن پاسخهای هیدرولیکی سیستم می شود. پاسخهای غیرقطعی می توانند به راحتی عدول قیود و معیارهای طراحی و بهره برداری را به دنبال داشته و سبب کاهش معنی دار اعتمادپذیری سیستم گردد. رساله حاضر به توسعه یک روش نظاممند جدید برای تحلیل و متعاقب آن، طراحی غیرقطعی شبکههای توزیع آب بر مبنای مفاهیم مجموعههای فازی میپردازد. برای هر سطح عدم قطعیت فازی، تحلیل عدم قطعیت (تحلیل فازی) یک شبکه توزیع آب با تعداد لوله و گره، مسئله بهینه سازی تک هدفه برای تعیین حد بالا و پایین پاسخهای شبکه (فشار درگرهها و سرعت جریان در لولهها) شکل میگیرد که در آنها پاسخ شبکه، تابع هدف و پارامترهای مستقل غیرقطعی شبکه، متغیرهای تصمیم هستند. در روشهای سنتی تحلیل فازی، با بهکارگیری متوالی یک موتور بهینهسازی تک هدفه این مسائل بهینهسازی یکی پس از دیگری حل میگردد. کارایی این روش به دلیل عدم استفاده موثر از فراخوانیهای مکرر مدل شبیهسازی، پایین بوده و در عمل، نیازمند زمان زیادی برای تحلیل فازی شبکههای واقعی است. در رویکرد معرفی شده در این رساله تحت عنوان "بهینهسازی چندهدفه مستقل" اهداف کلیه مسائل تک هدفه فوق بصورت همزمان بهینهسازی شده و از این نظر نسبت به رویکرد تک هدفه صرفهجویی قابل توجهی در هزینه محاسبات میگردد. به این منظور، یک مدل بهینهسازی چند هدفه مستقل با هسته PSO تحت عنوان MOPSO توسعه داده شده و به یک مدل شبیه ساز هیدرولیکی متصل گردید. پس از صحت سنجی MOPSO ، کارایی آن جهت تحلیل فازی شبکههای توزیع با اعمال این مدل روی یک شبکه مثال مرجع و 3 شبکه واقعی از منابع پیشین، کاملا مثبت ارزیابی گردید بطوریکه جهت حصول نتایج با دقت تقریبا برابر، MOPSO نسبت به سایر رویکردهای مبتنی بر بهینهسازی از 35 درصد در یک مثال مرجع کوچک تا 4/4 برابر در یک مثال واقعی، سبب ارتقاء سرعت تحلیل فازی گردید و به نظر میرسد میزان بهبودی سرعت تحلیل فازی در شبکههای بزرگتر بیشتر میشود. در بخش دوم این تحقیق با تعریف یک شاخص عملکردی جدید برای شبکه به نام شاخص شکنندگی، که ویژگیهای انتشار عدم قطعیت در شبکه را نشان داده و از توابع عضویت فازی پاسخ/پاسخهای هیدرولیکی شبکه حاصل می شود، معیار جدیدی برای طراحی دوهدفه فازی شبکههای توزیع آب معرفی گردید. عملکرد این شاخص در افزایش مقاومت به عدم قطعیت طرحهای بهینه پارتو در قالب طراحی دوهدفه یک مثال مرجع کوچک و یک مثال مرجع واقعی کاملا مثبت ارزیابی گردید. به این منظور از یک الگوریتم بهینهسازی چندهدفه کلاسیک خودسازگارشونده NSGA-II بهرهگیری شد. مقایسه نتایج بخش طراحی فازی، نشان داد که برخلاف تصور عمومی مهندسیین هیدرولیک شبکه، شاخصهای جایگزین اعتمادپذیری تصویر کاملی را از ویژگی عملکرد غیرقطعی شبکه نمیتوانند منعکس کنند. در این خصوص، نتایج دو مثال مطالعه موردی فوق نشان داد که طراحی دوهدفه مبتنی بر هزینه-شاخص شکنندگی، نسبت به طراحی دوهدفه مبتنی بر هزینه-شاخص اعتمادپذیری، میتواند سناریوهایی را پیشنهاد نماید که در قبال هزینه تقریبا برابر، عدم قطعیتپذیری کمتری داشته و از این نظر طرح یا طرحهای بهینه مقاومتری حاصل آید.